Maç hakkında çok bir şey yazmak istemiyorum aslında.

Yine savunma hataları, yine bek savunmasında yaşananlar. Hücuma çıkarken yapılan hatalar… Merkeze gelmek zorunda olan kanat oyuncuları ve topu kazanırken oyun hızının yerlere düşmesi vb. onlarca şey sıralayabiliriz.

Onun yerine milli maç arasında taktiksel bir kaç şeyden bahsedelim istedim.

Misal, neden 4-1-4-1 olmaz?

Bu sorunun cevabı aslında geçen seneki sorunların aynısının devam etmesi ile alakalı.
Omar’ın gelişi tempo açısından iş yapmana yardımcı olabilirdi belki ama Mariano’nun oyun kurma yeteneklerinin yarısı olmadığı için Omar’da, pas oyununun temelindeki regista’nın yerini de bu sezon box to box’tan bozma Taylan alınca, ufak bir baskıda veya half-space’e atılan her topta sorun yaşıyorsun.

Erol Bulut’un Fenerbahçe’si bunu beceremedi. Ama önce Rangers, ardından da Kasımpaşa bunu başardı. Baskıyı kurdu, topu kazandı, Luyindama ve Omar’ın arasındaki bölgeye attı topu ve sonucunu almayı başardılar. Tüm bunların dışında elindeki forvetlerin bu oyunu işletemiyor oluşu ve arkada dörtlüsünü çıkartmayan takımlara karşı zorlanmasının nedeni de kanatlardaki oyuncuların birer advanced playmaker’a dönüşmesi.  Kanatlar birer orta sahaya dönüşünce yapman gereken şey takımın hızını artması olur. Ama bunu yapabilecek orta saha oyuncularına sahip değilsin. Zaten birini regista olarak kullanıyorsun.

Kanatları değiştirirsen de bu sefer orta sahanın dinamizm katması lazım oyuna ama bunu da yapabilecek oyunculardan kurulu değilsin. Belhanda canı isterse yapıyor. Taylan zaten regista.

Yani;

Orta sahan 4-1-4-1 için uygun değil.
Forvet hattın 4-1-4-1 için uygun değil.
Bek savunman 4-1-4-1 için uygun değil.

Peki ne uygun? Hiç bir şey… İşte tamda bu yüzden şu an formasyonların hiç birinin bir önemi yok.

Formasyonların işlemesi için ona uygun oyuncu grubunun bir arada olması lazım.
Yine de biz bir bakalım belki eldeki oyuncu grubunun en az defo ile oynayacağı bir oyun buluruz.

4-4-2 (altıgen)

Genelde bu oyundan verim almanız için ikili forvetin birinin hızlı diğerinin ise kaleye sırtı dönük oynayabilmesi gerekir. Aslında çift forvetli sistemlerde forvetiniz kadarsınızdır.

Öyle “dur ya gerideyim ne kadar forvet varsa alayım” demekle çift forvet oynanmaz.
Bu formasyonun ikinci olayı kanattaki oyuncular. Merkeze yaklaşmasını mı istiyorsunuz? Yoksa sıfıra inmesini mi? (Bu tercih her şeyi değiştirir çünkü!)

Eskiden hayatlarımızda half-space yok iken içeri girmesi istenirdi kanatların, böylece beklere alan açılırdı. Çok adamla hücum ederdin. Şimdi bunu yapmak biraz zor… Çünkü hem rakip 5’li bekleyip bekin arkasına adam kaçırıp, seni gafil avlayabiliyor, hemde oyun hızı eskisine göre çok daha hızlı. O zaman atletico gibi yapabilirsin.  Yani geri dörtlüğü ekstra hücumcu olarak kullanmadan 6 kişiyle hücum etme. Bir nevi 4-2-4 oynama durumu. Bu formasyonda beklerin yükü azalırken kanatların yükü artıyor.

ilk 4-4-2’ye dönelim. Kanatların içeri girdiği yapı üzerine konuşalım. Buna `4-4-2 a` diyelim.

Bekler burada 70 metrelik alanda hücum etmeli ve aynı zamanda savunma yapmalı. Dahası merkez orta sahanızdaki iki oyuncudan birinin ball-winning olması şart (bkz: felipe melo)

Galatasaray’da bunlardan hangisi var?
Etebo tam bir box to box. Taylan’da box to box’tan bozma regista artık. Donk? Evet ball-winning işini yapabilir ama o kadar stoper oynadıktan sonra orta saha özellikleri eskisi gibi midir? Meçhul… Sonuç olarak orta sahan bu oyunu oynamaya uygun değil. Peki ya kanatların?

Ona da bakalım.
Arda Turan aslında bir Enganche… Ama inside forvet de diyebiliriz. Feghouli advanced forvet. Evet içeri girme işini yapar ve orta saha özellikleri sayesinde bu oyunun hücum tarafını oynatır ama orta sahanız bu oyuna uygun olmadığı için savunma tarafında sorun yaşamanıza neden olacak. Ayrıca forvetinizde bu oyuna uygun olmadığı için beklerin alanı kullanması atak sonlandırmaya bağlı olarak can acıtabilir. İlerde yakalanırsanız başka şeyler konuşuruz demek istiyorum.

4-2-4

Bu oyunu hayata geçirmek için öncelikle Arda Turan ve Feghouli ikilisini kulübeye çekmek lazım. Çünkü Arda ve Feghouli kanatları ile birlikte çizgiye inmek filan yapılacak en son şey bile değil futbolda. Olmaz yani, eşyanın tabiatını ters.

Kim olabilir peki? Emre Kılınç… Kerem Aktürkoğlu… Jesse Sekidika… Oğulcan Çağlayan…
Yeterince adam var gibi.. Nitelik olarak istediğini tam vermeyebilir ama gelişime açık adamlar hepsi… Bu noktada orta sahanın da Etebo – Taylan ile 4-2-4’ün isteklerini karşılayacağını da dile getireyim. Yani sistemi bek-stoper-orta saha ve kanat bölgesinde işletebiliyorsun.

Beklerin oyunun durumuna ve hücum setine göre destek görevi görmesi de mümkün. Hatta pep’in geçen sezon sıkça denediği bekleri orta saha gibi kullanma işini de rahatlıkla yapabilirler.

Şimdi buradaki asıl sorun yani 4-2-4 için asıl sorun forvet hattı.

Diagne ve Falcao ile olacak bir şey değil bu çünkü Diagne ısrarla başka bir şeye dönüşmek istemiyor. Aslında yaşlandıkça ona lazım olacak Target Man performansını vermek istemiyor. Falcao’da fox in the box olayını bu ara abartmış durumda malum fiziksel olarak çöküş döneminde. Bu yüzden bu alanda ekstra bir adama ihtiyaç var. İki forvetinde değişmesi gerekiyor ama idare edeceksen ocak ayına kadar böyle idare edebilirsin. Bu cepte…

4-4-2 baklava

Ben buna karşıyım çünkü orta sahayı yine 3’lüyorsun.
Ama kanat konusunda sıkıntı yaşayan bir takım olarak kanatsız oynamakta mantıksız değil. Gerçi bunun için 4-4-2 baklavadan daha iyi çözümler var.

Ayrıca 4-4-2 altıgen için söylediğimiz bir şey vardı.
Bek savunmasını bu orta saha kurgusu ile kaldırmanız mümkün değil. 4-4-2 baklava ile ocak ayına gitmek pek mümkün değil. Ama olayın diğer tarafından bakarsak, sezon başından hatta geçen sezondan beri oynatılmaya çalışan pas oyununu oynamak için gerekli 3’lü orta sahayı kullanabiliyorsun. Tabi burada da nitelik devreye giriyor.

Sayısal olarak 3’lü orta saha tamam ama nitelik olarak o oyunu kaldırır mı? Bence asla…

4-4-2’nin varyasyonlarına baktık ve 4-2-4 cepte… Onu koyduk kenara. Şimdi gelelim 3’lü savunmalara.

3-1-4-2

4 stoperi olan bir takım için 3’lü oynamak ne kadar mantıklı bilmiyorum açıkçası ama yine 3’lü bir orta saha ile bu oyunu oynamaya çalışmak bana hiç doğru gelmiyor.

Şunu söylemem lazım stoperlerden çok 3’lü orta saha bana hiç uygun gelmiyor. Çünkü Taylan ve Etebo’nun dışında 3. orta saha olarak yazabileceğin Belhanda – Ömer Bayram – Emre Kılınç (neden orada oynuyor bilmiyorum) var. Yani yine sayısal olarak evet ama nitelik olarak asla orta saha oynamaması gereken adamlar kalıyor elinde. Hem 3’lü defans için 4 stoperden 3’ünü kullanmış oluyorsunuz, hem de orta sahada nitelik olarak yerlerde olan rotasyonunuza bir daha darbe daha indiriyorsunuz. Orta saha 4’lüsünün kanatlarını bek orijinli mi yoksa kanat orijinli mi seçeceğiniz de muamma bu arada. Forvet hattı ise yine bu oyunun işini yapacak adamlardan oluşmuyor.

Bence bunu geçtik…

3-4-1-2

Bunu biraz daha makul buluyorum.
Çünkü, orta saha ikili ve stoperlerden dolayı kendini daha çok öne atabiliyor bek savunmasını yapabilecek iki stoperinde var. Marcao ve Luyindama…

Forvetlerden birini Emre Kılınç olarak seçebilir, yanına Diagne’yi atarak asıl işi Enganche olan Arda’yı orta saha ile forvet arasında bağlayıcı olarak olarak kullanabilirsin. Beklerin winger/full back olduğu için bu oyunu oynama şansın daha yüksek. Fakat yine 4 stoperden 3’ünü kullanıyor olacaksın ve Belhanda – Ömer rotasyonu ile kullanacağın ikili orta sahanda Etebo ve Taylan’a bir şey olursa çalışmayabilir sistem.

Ancak tercih edilebilir 3-1-4-2’ye göre.

3-4-2-1

3’lü savunma formasyonları arasında bence en makulü bu. Stoper azlığını geçiyorum onu sallamadık ve risk aldık.

Bek savunması 4’lü savunmadaki gibi sorun yaratmıyor. Orta sahanızda ball-winning ihtiyacınız en aza inmiş durumda. Forvete daha yakın bir hücum hattı ve bunun yanında iki bekin birer kanat oyuncusu gibi hareket etmesi. Ve en önemlisi orta sahanın 3’lü savunmaya güvenerek en azından birinin rakip ceza sahasına yaklaşması.

Hücum ederken 7 kişiye çıkabilme olasılığı beni cezbediyor. Ama asıl cezbeden bunu yaparken bek savunmasını ve half-space savunmasını düşünmüyorsun. Hücum ederken de daha rahatsın. Tabi burada ki asıl sorun yine forvet. Fakat şu var Diagne olmasa da Falcao iş görebilir. Sakatlık sonrası Emre Akbaba’da forvet arkasındaki ikiliden biri olabilir.

Tabi ben oraya bir Giroud tarzı birini isterdim ama  3 sezondur oraya öyle bir isim gelemdi. Bu sistemi doğru oyuncu grubu ile beslerseniz 10 sene bu ligi domine edebilecek bir sisteme dönüşebilir. Sonuçta bu kadar formasyon arasından iki tanesini cebe atabildik.

4-2-4 ve 3-4-2-1

Ancak bunlarında tam verimli çalışması için gerekli oyuncuların tamamı kadroda yok.

En az sorun çıkaracak oyunu seçmeli ve bunun üzerine hareket edilmeli. Sadece bu değil transfer konusunda da çok özel oyuncular aramak yerine (Seri gibi) daha kolay bulunabilen ucuz oyuncular ile iş yapacak bir sisteme geçiş gerekiyor.

6 stoper ile 3-4-2-1 en doğru seçenek gibi geliyor bana.